Maniffesto i sicrhau manteision cydraddoldeb rhywiol i Gymru

11th November 2020

Rhaid rhoi cydraddoldeb rhywiol o flaen, i’r dde, i’r chwith ac yng nghanol agenda wleidyddol Cymru os ydym am adilgodi’n gryfach – dyna neges Chwarae Teg heddiw.

Mae’r elusen yn lansio ei ‘Maniffesto ar gyfer Cydraddoldeb Rhywiol yng Nghymru’ ac yn dweud mai dyma’r amser i bob plaid wleidyddol a’r rhai sydd mewn grym harneisio potensial economaidd llawn menywod.

Gydag ymchwil yn dangos y gallai hyn ychwanegu £13.6 biliwn i economi Cymru, mae Chwarae Teg wedi nodi camau gweithredu ac argymhellion yn ei faniffesto, a fydd yn creu Cymru lle gall menywod o bob cefndir a phrofiad gyflawni a ffynnu.

Mae argyfwng Covid-19 wedi amlygu a gwaethygu anghydraddoldebau erchyll yn y gymdeithas gyda’r grwpiau mwyaf bregus yn wynebu caledi ac anfantais – menywod, pobl groenliw, pobl anabl a’r rhai hynny sydd ar incwm isel.

Gydag etholiad Cymru ar y gorwel, mae Chwarae Teg yn galw ar i bleidiau ddangos arweiniad beiddgar ac ymrwymo i fynd i’r afael ag achosion sylfaenol anghydraddoldeb.  Mae’r elusen am weld:

  • Dull newydd o ymdrin â’r economi sy’n gwerthfawrogi’n wirioneddol y gwaith cyflogedig a di-dâl y mae menywod yn ei wneud, gyda buddsoddiad mewn gwasanaethau cyhoeddus hanfodol fel gofal cymdeithasol a gofal plant
  • Camau er mwyn gwella amrywiaeth yn ein sefydliadau gwleidyddol fel bod gwleidyddion a’r penderfyniadau a wnânt yn adlewyrchu, ac yn diwallu anghenion, y cymunedau y maent yn eu gwasanaethu
  • Camau er mwyn mynd i’r afael â rhwystrau a stereoteipiau mewn addysg sy’n arwain at wahanu ar sail rhyw yn y farchnad lafur
  • Camau er mwyn dod â’r perygl o dlodi, camdriniaeth ac arwahanrwydd i ben fel bod menywod yn gallu byw bywydau diogel a boddhaus

Drwy gydol argyfwng Covid-19, rydym wedi gweld yr un grwpiau'n cael eu taro galetaf eto. Nid yw hyn yn anochel. Mae'n ganlyniad i ba mor gwbl ddiffygiol yw ein dull economaidd presennol ac mae'n dangos methiant cyfunol i fynd i'r afael ag achosion sylfaenol anghydraddoldeb.

"Wrth i etholiadau Cymru ddod yn nes, mae'n hanfodol ein bod yn ystyried yr hyn y gallwn ei wneud yn wahanol er mwyn sicrhau Cymru sy’n gyfartal o ran rhyw. Mae ein Maniffesto yn nodi'r camau gweithredu y gwyddom eu bod yn hanfodol i wireddu'r weledigaeth hon o Gymru.

"Rhaid i ni ailganolbwyntio ein heconomi ar y pethau pwysig a rhoi’r gwerth priodol ar ofal, cyflogedig a di-dâl, gan fuddsoddi mewn gwasanaethau hanfodol fel gofal plant a gofal cymdeithasol.

"Mae angen i sefydliadau gwleidyddol adlewyrchu'r cymunedau y maent yn eu gwasanaethu, felly rydym yn galw am ddiwygio'r Senedd er mwyn sicrhau ei fod yn amrywiol ac â gwell adnoddau er mwyn cyflawni ar ran pawb.

"Ni allwn fforddio gadael menywod mewn perygl o dlodi, camdriniaeth ac arwahanrwydd. Mae arnom angen strategaeth priodol i drechu tlodi, camau i atal aflonyddu rhywiol a sicrhau bod mannau cyhoeddus yn ddiogel, a rhaid i ni ddyblu’r buddsoddiad mewn dysgu gydol oes er mwyn sicrhau ei fod yn fforddiadwy ac yn hygyrch.

"Mae gan Lywodraeth newydd Cymru yn 2021 gyfle i sicrhau bod Cymru'n genedl lle gallwch ffynnu waeth beth fo'ch cefndir. Gwyddom pa gamau y mae angen eu cymryd felly ein galwad i bleidiau gwleidyddol yw iddynt ymrwymo er mwyn cyflawni'r newid y mae Cymru'n ei haeddu.

Cerys Furlong
Prif Weithredwr Chwarae Teg
I gael gwybod mwy a gweld maniffesto Chwarae Teg ewch i:
https://chwaraeteg.com/maniffesto/.